ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ Javelin ਐਂਟੀ-ਟੈਂਕ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਖਰੀਦਣ ਲਈ Letter of Offer and Acceptance (LOA) ‘ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਨੇ 28 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕਾ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਕਦਮ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਦਸਤਖ਼ਤ ਖਰੀਦ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਕ ਪੜਾਅ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ Javelin ਸਿਸਟਮ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜਾਂ ਤਾਇਨਾਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ Foreign Military Sales ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤਹਿਤ LOA ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਕਰਾਰ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋਵੇਗੀ।
ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੇ ਵੀ ਅਮਰੀਕੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤ Javelin ਐਂਟੀ-ਟੈਂਕ ਸਿਸਟਮ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅੱਗੇ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਪਲਬਧ ਅਧਿਕਾਰਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਸਤਖ਼ਤ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਿਮ ਡਿਲੀਵਰੀ ਸਮਾਂ-ਸੂਚੀ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਵਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਖਰੀਦ ਦੀ ਪੂਰੀ ਗਿਣਤੀ, ਡਿਲੀਵਰੀ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਸਾਂਝੇ ਉਤਪਾਦਨ ਬਾਰੇ ਅਗਲੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਐਲਾਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਹਿਣਗੇ।
Javelin ਸਿਸਟਮ ਕੀ ਹੈ
Javelin ਇੱਕ man-portable, fire-and-forget ਐਂਟੀ-ਟੈਂਕ guided missile system ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਖ਼ਤਰਬੰਦ ਵਾਹਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਟਾਰਗੇਟਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਰਤਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਿਸਾਈਲ ਲਾਂਚ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਟ੍ਰੈਕ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਪਰੇਟਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਥਾਂ ਬਦਲਣ ਜਾਂ ਕਵਰ ਲੈਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ Lockheed Martin ਅਤੇ RTX ਦੀ Javelin Joint Venture ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਨਵੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ Javelin ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਸੰਭਾਵਿਤ Foreign Military Sale ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਹੁਣ LOA ‘ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਹੋਣਾ ਉਸ ਪਿਛਲੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਪੜਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਵੱਖਰੀ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧੀ ਹੋਈ ਪ੍ਰਗਤੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਖ਼ਬਰ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸਿਰਫ਼ ਖਰੀਦ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਅਧਿਕਾਰਕ LOA ਸਾਈਨ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ Javelin ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ co-production ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਲਈ ਰਾਹ ਖੋਲ੍ਹ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਿਸੇ ਨਵੇਂ ਸਾਂਝੇ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ। ਇਸ ਲਈ co-production ਨੂੰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਜੋਂ ਹੀ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪੱਕੇ ਜਾਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਸੈਨਿਕ ਉਪਕਰਣ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਬੰਧ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ। Javelin LOA ਇਸ ਵੱਡੇ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਧਿਕਾਰਕ ਕਦਮ ਹੈ। ਹੁਣ ਧਿਆਨ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਰਹੇਗਾ ਕਿ ਸਪਲਾਈ, ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਬਾਰੇ ਅਗਲੇ ਵੇਰਵੇ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।