ਨੇਪਾਲ ਅਤੇ ਤਿਬਤ ਦੀ ਸਰਹੱਦੀ ਪਹਾੜੀ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ 26 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਆਈ ਭਿਆਨਕ ਅਚਾਨਕ ਹੜ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਤਾਂ ਅਤੇ ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। 29 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਨੇਪਾਲ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੱਕ ਦੇ ਅਪਡੇਟ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ 669 ਲਾਸ਼ਾਂ ਮਿਲਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ। ਤਿਬਤ ਵਿੱਚ 7 ਮੌਤਾਂ ਜੋੜ ਕੇ Associated Press ਅਤੇ Reuters ਨੇ ਸਰਹੱਦੀ ਤਬਾਹੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮੌਤਾਂ 676 ਦੱਸੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕਰੀਬ 3,000 ਲੋਕ ਹਾਲੇ ਵੀ ਲਾਪਤਾ ਦੱਸੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਨੇਪਾਲ ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੱਕ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ 2,362 ਲੋਕ ਲਾਪਤਾ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਦੁਪਹਿਰ 2 ਵਜੇ ਦੀ ਬ੍ਰੀਫਿੰਗ ਵਿੱਚ 626 ਲਾਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 2,400 ਬੇਪਤਾ ਲੋਕ ਦੱਸੇ ਗਏ ਸਨ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਪਡੇਟ ਸਮਿਆਂ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ-ਤਿਬਤ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਦਾਇਰਿਆਂ ਕਾਰਨ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਦਿਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ
ਹੜ੍ਹ ਨੇ Bhote Koshi ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੜਕਾਂ, ਪੁਲਾਂ, ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਹਾਈਡਰੋਪਾਵਰ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ। ਮਲਬੇ, ਚਿੱਟੜ ਅਤੇ ਟੁੱਟੇ ਰਸਤੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਥਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ, ਭਾਰੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
Reuters ਮੁਤਾਬਕ ਵਧੇ ਹੋਏ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰੋਕੀ ਗਈ ਬਚਾਅ ਕਾਰਵਾਈ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਪਹਾੜੀ ਝੀਲ-ਨੁਮਾ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪਾਣੀ ਘਟਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ।
Upper Trishuli-1 Hydropower Project ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਚਿੱਟੜ ਨਾਲ ਭਰੇ ਟਨਲ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ tunnel rescue ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਜਟਿਲ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਖਾਸ ਤਕਨੀਕੀ ਮਦਦ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਅਤੇ forensic identification ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਮੰਗੀ ਹੈ।
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਗਰਿਕ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ
ਇਸ ਤਬਾਹੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀ, ਤੀਰਥਯਾਤਰੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ 28 ਅਗਸਤ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 33 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਅਪਡੇਟ ਵਿੱਚ 511 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਾਲੇ ਵੀ ਲਾਪਤਾ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ, ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਕੇ, ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅਗਲੇ ਅਪਡੇਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀਆਂ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਅਤੇ ਸੰਪਰਕ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਜਾਰੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਰਾਹਤ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਭੇਜੀ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਰਜੀਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਬਚਾਉਣ, ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਣ, ਬਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਦਦ ਦੇਣ ਦੀ ਹੈ।
ਹੜ੍ਹ ਦਾ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਦਾ ਖਤਰਾ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹ ਨੂੰ glacier ਅਤੇ rock-ice collapse ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਨੇਪਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰਾ ਕਾਰਨ ਹਾਲੇ ਅੰਤਿਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਕਾਰਨ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਆਖਿਆ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ debris-dammed lakes ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਭਾਵਿਤ flood risks ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਰਾਹਤ ਏਜੰਸੀਆਂ ਲਈ ਅਗਲੇ ਘੰਟੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹਾਲੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਦੁਰਗਮ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆਉਣੀ ਬਾਕੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਰਹੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਅੰਕੜੇ ਅਗਲੀ ਬ੍ਰੀਫਿੰਗ ਨਾਲ ਮੁੜ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।