Houthi attacks in Marib ਨੇ ਯਮਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਦੇ ਕੰਢੇ ਲੈ ਆਂਦਾ ਹੈ। ਫ਼ੌਜੀ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ 58 ਸਰਕਾਰੀ ਫ਼ੌਜੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 30 ਦੱਸਿਆ।
ਯਮਨ ਦੇ ਤੇਲ-ਅਮੀਰ ਮਾਰਿਬ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੂਤੀ ਬਾਗ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਅਤੇ ਡਰੋਨ ਹਮਲਿਆਂ ਨੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜਨਾਂ ਜਾਨਾਂ ਲਈਆਂ ਹਨ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2022 ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ-ਸਮਰਥਿਤ ਜੰਗਬੰਦੀ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਟੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਫ਼ੌਜੀ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੂਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਸੁਤੰਤਰ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਵੀਰਵਾਰ ਦੇ ਹਮਲੇ: ਅੰਕੜੇ 30 ਤੋਂ 58 ਤੱਕ
ਵੀਰਵਾਰ, 6 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਮਾਰਿਬ ਅਤੇ ਹਦਰਾਮੌਤ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਕੈਂਪਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੇ ਡਰੋਨ ਦਾਗ਼ੇ ਗਏ। ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਯਮਨੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 30 ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੱਸੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗਿਣਤੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਨੂੰ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਇਹੀ ਅੰਕੜਾ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਏਐੱਫ਼ਪੀ ਨੇ ਇੱਕ ਫ਼ੌਜੀ ਸੂਤਰ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 58 ਦੱਸੀ, ਜਦਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸੇ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਦੋ ਮੈਡੀਕਲ ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ 38 ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਹੂਤੀ ਪੱਖ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਯਮਨ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਮੰਨਿਆ ਪਰ ਕੋਈ ਅੰਕੜਾ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
Houthi attacks in Marib ਦਾ ਦੂਜਾ ਦਿਨ: ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉੱਤੇ
ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ, 7 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਹਮਲੇ ਜਾਰੀ ਰਹੇ। ਏਐੱਫ਼ਪੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇੱਕ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫ਼ੌਜੀ ਸੂਤਰ ਨੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 10 ਮੌਤਾਂ ਦੱਸੀਆਂ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਰਿਬ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੇ ਬੇਘਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕੈਂਪਾਂ ਉੱਤੇ ਗੋਲਾਬਾਰੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ 14 ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ।
ਅਲ ਅਰਬੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਯਮਨੀ ਫ਼ੌਜੀ ਸੂਤਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਾਰਿਬ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਹਰੀਬ ਇਲਾਕੇ ਉੱਤੇ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਫ਼ੌਜੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ ਚਾਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ, ਪਰ ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗਿਣਤੀ ਸੀ। ਹੂਤੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਹਿਨ ਅਲ-ਜਿੰਨ ਫ਼ੌਜੀ ਕੈਂਪ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਨਾ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰੀ ਟਿਕਾਣੇ।
ਯਮਨ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਮਾਰਿਬ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਤੇ ਕਈ ਹੂਤੀ ਡਰੋਨ ਸੁੱਟ ਲਏ। ਸਰਕਾਰੀ ਸਬਾ ਟੀਵੀ ਨੇ ਵੀ ਇਹੀ ਗੱਲ ਕਹੀ, ਪਰ ਨੁਕਸਾਨ ਬਾਰੇ ਵੇਰਵਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਹੂਤੀ ਪੱਖ ਨੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕੋਈ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ।
ਹੂਤੀਆਂ ਦਾ ਤਰਕ ਤੇ ਸਾਊਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਅਸਰ
ਹੂਤੀ ਫ਼ੌਜੀ ਬੁਲਾਰੇ ਯਾਹਿਆ ਸਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਸਾਊਦੀ ਫ਼ੌਜੀ ਜਮਾਵੜੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਰਹੱਦੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਟਿਕਾਣੇ ਸਨ। ਰਿਆਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਗੱਠਜੋੜ ਨੇ ਇਸ ਤਰਕ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਗੋਲਾਬਾਰੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹੋਈ।
ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਤੁਰਕੀ ਅਲ-ਮਾਲਕੀ ਮੁਤਾਬਕ ਵੀਰਵਾਰ ਰਾਤ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਨਜਰਾਨ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 11 ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਸਾਊਦੀ, ਦੋ ਮਿਸਰੀ, ਇੱਕ ਯਮਨੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਚੇਤਾਵਨੀ
ਯਮਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੂਤ ਹੈਂਸ ਗਰੁੰਡਬਰਗ ਨੇ 7 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਅੱਮਾਨ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯਮਨ ਅੱਜ ਅਪ੍ਰੈਲ 2022 ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜੰਗ ਦੇ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਰਿਬ ਤੇ ਹਦਰਾਮੌਤ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਤੇ ਅਦਨ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ। ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸ਼ਹਿਰੀ ਢਾਂਚੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਖੇਤਰੀ ਤਣਾਅ ਉੱਤੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤੇ ਅੱਗੇ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ
ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹਮਦਰਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ। ਅਨਾਦੋਲੂ ਏਜੰਸੀ ਮੁਤਾਬਕ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਨੇ ਵੀ ਯਮਨ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਤਾਜ਼ਾ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਜਮ ਵਰਤਣ ਦੀਆਂ ਅਪੀਲਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਹਨ।
ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਊਦੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਨਾਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਖੁਫ਼ੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਊਰਜਾ ਢਾਂਚੇ, ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਹਮਲੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਹੂਤੀਆਂ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਮਗਰੋਂ ਤਣਾਅ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਾਰਿਬ ਹੀ ਕਿਉਂ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਹੈ
ਮਾਰਿਬ ਸੂਬਾ ਹੂਤੀਆਂ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚਾਲੇ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਬ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਤੇਲ ਖੇਤਰ ਤੇ ਪਲਾਂਟ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਯਮਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਰਥਿਕ ਇਨਾਮ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਬੇਘਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਲੜਾਈ ਦਾ ਖੇਤਰੀ ਪੱਖ ਵੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਬਾਰੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੱਖ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪਰਖੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇ, ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸੂਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।