ਝੋਨੇ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਕਾਰਨ Punjab Power Demand ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਾਣੋ PSPCL ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਮਾਇਨੇ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਦੀ ਲਵਾਈ ਦਾ ਸੀਜ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਰਾਜ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਮੰਗ ਅਸਮਾਨ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। Punjab Power Demand ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲਾ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਲੱਖਾਂ ਟਿਊਬਵੈਲ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਝੋਨਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਖਿੱਚਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਗਰਮੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੇ ਵੀ ਖਪਤ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਜ਼ ਦੇ ਬਿਜਲੀ ਢਾਂਚੇ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਿਆ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੀ ਹੈ?
- ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਝੋਨੇ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਕਾਰਨ Punjab Power Demand ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
- ਕਿੱਥੇ? ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ਼ ’ਚ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ’ਚ।
- ਕਦੋਂ? ਜੂਨ 2026 ਦੇ ਝੋਨਾ ਲਵਾਈ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ।
- ਕਿੰਨੀ ਮੰਗ? ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪੀਕ ਮੰਗ 11,000-12,000 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਈ।
- ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ: PSPCL ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀ ਮੋਟਰਾਂ ਨੂੰ 8 ਘੰਟੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇਣ ਲਈ ਪ੍ਰਬੰਧ।
Punjab Power Demand ਕਿੰਨੀ ਵਧੀ ਹੈ?
ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਲਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਸੂਬੇ ਦੀ ਪੀਕ ਬਿਜਲੀ ਮੰਗ 11,000 ਤੋਂ 12,000 ਮੈਗਾਵਾਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਸੀ। PSPCL ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ’ਚ ਝੋਨੇ ਦੀ ਲਵਾਈ ਜ਼ੋਰ ਫੜਨ ਨਾਲ ਮੰਗ 14,000 ਤੋਂ 15,000 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਮੰਗ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੀ ਵੱਧ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਖਪਤ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜ਼ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਊਬਵੈਲਾਂ ਇਕੋ-ਇੱਕ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮੰਗ ਵਧਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਹੈ?
ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਰਾਜ਼ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੀਆਂ ਟਿਊਬਵੈਲਾਂ ਹਨ। ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 13.94 ਲੱਖ ਟਿਊਬਵੈਲ ਹਨ ਅਤੇ 30 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਕਬੇ ’ਚ ਝੋਨਾ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ’ਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਵਾਰ ਪੈ ਰਹੀ ਗਰਮੀ ਨੇ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਦੋਵਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਖਪਤ ਵਧਾਈ ਹੈ। ਖਾਦ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਰਗੇ ਖੇਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਬਾਰੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵੱਧ ਚੁੱਕੀ ਹੈ; ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਖਾਦ (ਯੂਰੀਆ) ਦੀ ਘਾਟ ਨੇ ਵੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾਈ ਸੀ।
PSPCL ਨੇ ਕੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਹਨ?
ਪੰਜਾਬ ਸਟੇਟ ਪਾਵਰ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਿਟਿਡ (PSPCL) ਨੇ ਖੇਤੀ ਮੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 8 ਘੰਟੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਤੋਂ 7,300 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਜਲੀ ਲਈ।
ਰਾਜ਼ ਦੇ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮੱਥਾ ਕਰੀਬ 6,500 ਮੈਗਾਵਾਟ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵੱਧ ਮੰਗ ਵੇਲੇ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਵੀ ਠੀਕ-ਠਾਕ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਡ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਖਪਤਕਾਰ ਪਾਵਰਕਾਮ (PSPCL) ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਉੱਤੇ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਕੀ ਮਾਇਨੇ ਹਨ?
ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਲਵਾਈ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀ ਲਈ ਮੁਫ਼ਤ ਬਿਜਲੀ ਸਹੂਲਤ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਮਾਹਰ ਜ਼ਮੀਨ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਿੱਧੀ ਬੀਜਾਈ (DSR) ਵਰਗੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਪਨਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਆਮ ਖਪਤਕਾਰਾਂ — ਘਰੇਲੂ, ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਸਨਅਤੀ — ਨੂੰ 24 ਘੰਟੇ ਸਪਲਾਈ ਦੇਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਗਰਮੀ ਦੇ ਸਿਖਰ ਵੇਲੇ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ’ਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵੀ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
Punjab Power Demand ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਿਉਂ ਵਧੀ ਹੈ?
ਝੋਨੇ ਦੀ ਲਵਾਈ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਕਾਰਨ ਟਿਊਬਵੈਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਣ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਦੇ ਕਾਰਨ।
ਖੇਤੀ ਮੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੇ ਘੰਟੇ ਬਿਜਲੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ?
PSPCL ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀ ਮੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 8 ਘੰਟੇ ਬਿਜਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪੀਕ ਮੰਗ ਕਿੱਥੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਸਿਖਰ ’ਤੇ ਇਹ 14,000-15,000 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਬਿਜਲੀ ਮੁਫ਼ਤ ਹੈ?
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਮੋਟਰਾਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮੁਫ਼ਤ ਬਿਜਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, Punjab Power Demand ਦਾ ਇਹ ਵਾਧਾ ਝੋਨੇ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਰਾਜ਼ ਦੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ’ਚ ਮੰਗ ਦਾ ਸਿਖਰ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਬਣਾ ਦੇਵੇਗਾ।
By Kulbir Singh Bajwa, PunjabiTime editor.