India Retail Inflation ਜੂਨ 2026 ‘ਚ 4.38% ਪੁੱਜੀ, ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ 5.32%। ਜਾਣੋ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਜੇਬ ‘ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ।
India Retail Inflation ਜੂਨ 2026 ‘ਚ 4.38% ਤੱਕ ਪੁੱਜ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ 17 ਮਹੀਨਿਆਂ ‘ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (RBI) ਦੇ 4% ਦੇ ਤੈਅ ਟੀਚੇ ਤੋਂ ਪਾਰ ਗਈ ਹੈ।
ਅੰਕੜਾ ਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਾਗੂਕਰਨ ਮੰਤਰਾਲੇ (MoSPI) ਵੱਲੋਂ ਸੋਮਵਾਰ ਜਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਮਈ ‘ਚ ਇਹ ਦਰ ਸਿਰਫ਼ 3.93% ਸੀ, ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਹੀ ਮਹੀਨੇ ‘ਚ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਭੋਜਨ ਤੇ ਈਂਧਣ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਮ ਘਰਾਂ ਦਾ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਬਜਟ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵਾਧੇ ਪਿੱਛੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਕਾਰਨ ਹਨ- ਕਮਜ਼ੋਰ ਮੌਨਸੂਨ ਕਾਰਨ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ, ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ‘ਚ ਜਾਰੀ ਟਕਰਾਅ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਬੇਯਕੀਨੀ, ਤੇ ਮਈ ‘ਚ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਚਾਰ ਵਾਰ ਹੋਏ ਵਾਧੇ ਦਾ ਅਸਰ, ਜੋ ਹੁਣ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਲਾਗਤਾਂ ‘ਤੇ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ ਜੂਨ ‘ਚ 4.31% ਰਹੀ, ਜੋ ਮਈ ‘ਚ ਸਿਰਫ਼ 1.7% ਸੀ।
| ਵੇਰਵਾ | ਜਾਣਕਾਰੀ |
|---|---|
| ਜੂਨ 2026 ਪ੍ਰਚੂਨ ਮਹਿੰਗਾਈ | 4.38% |
| ਮਈ 2026 ਮਹਿੰਗਾਈ | 3.93% |
| ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ (ਜੂਨ) | 5.32% |
| ਪੇਂਡੂ/ਸ਼ਹਿਰੀ ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ | 5.45% / 5.09% |
| ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਮਹਿੰਗਾਈ | 4.31% |
| RBI ਟੀਚਾ ਬੈਂਡ | 2% ਤੋਂ 6% (ਕੇਂਦਰ 4%) |
| ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਅਸਰ | ਰਾਸ਼ਨ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਖਰਚਾ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ |
- ਜੂਨ ਦੀ ਦਰ 17 ਮਹੀਨਿਆਂ ‘ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ, RBI ਦੇ 4% ਟੀਚੇ ਤੋਂ ਪਾਰ
- ਟਮਾਟਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮਈ ‘ਚ 48.43% ਵਧਣ ਮਗਰੋਂ ਜੂਨ ‘ਚ 31.92% ਡਿੱਗੀਆਂ
- ਆਲੂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੇ ਮਹੀਨੇ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਰਹੀਆਂ
- ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੁਲਾਈ ‘ਚ ਦਰ 4.5-4.6% ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ
India Retail Inflation ਬਾਰੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੀ ਪਤਾ ਹੈ?
MoSPI ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਖਪਤਕਾਰ ਮੁੱਲ ਸੂਚਕ ਅੰਕ (CPI) ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ India Retail Inflation ਜੂਨ ‘ਚ 4.38% ਰਹੀ, ਜੋ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ‘ਚ ਲਗਾਏ ਗਏ 4.3% ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਦੇ ਲਗਭਗ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਤੀਜਾ ਮਹੀਨਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਦਰ ‘ਚ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੋਰ ਮਹਿੰਗਾਈ (ਭੋਜਨ ਤੇ ਈਂਧਣ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਕਾਬੂ ‘ਚ ਰਹੀ, ਲਗਭਗ 4% ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਕਾਨ ਤੇ ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ‘ਚ ਨਰਮ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਮਿਲਿਆ।
ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਉਂ ਵਧੀ?
ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਜੂਨ ‘ਚ 5.32% ਰਹੀ, ਮਈ ਦੇ 4.78% ਤੋਂ ਵੱਧ। ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ‘ਚ ਇਹ 5.45% ਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ‘ਚ 5.09% ਦਰਜ ਹੋਈ। ਅਦਰਕ ਤੇ ਟਮਾਟਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਤੇਜ਼ ਵਾਧੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਰਿਹਾ, ਭਾਵੇਂ ਆਲੂ ਤੇ ਮਟਰ ਅਜੇ ਵੀ ਸਸਤੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਦੇਸ਼ ਦੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਅਹਿਮ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਮੌਨਸੂਨ, ਜੋ ਲਗਭਗ 70% ਬਾਰਿਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਾਰ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ‘ਚ ਅਸਾਵਾਂ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਿਆ।
ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ?
ਪੰਜਾਬ ਸਮੇਤ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਵਧਦੀ India Retail Inflation ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਰਸੋਈ ਦੇ ਬਜਟ, ਸਬਜ਼ੀ-ਮੰਡੀ ਦੇ ਭਾਅ ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਖਰਚੇ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ। ਵਿਦੇਸ਼ ਵੱਸਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ, ਜੋ ਘਰ ਪੈਸੇ ਭੇਜਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਭੇਜੀ ਰਕਮ ਦੀ ਖ਼ਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਘਟ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਭਾਅ ਰਾਹਤ ਵੀ ਲਿਆ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਖਾਦ ਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵਧਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਸੀਮਤ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
RBI ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ‘ਤੇ ਕੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ RBI ਅਗਸਤ ਦੀ ਨੀਤੀ ਬੈਠਕ ‘ਚ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਸਥਿਰ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕੁਝ ਮਾਹਿਰ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ‘ਚ 50 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟ ਤੱਕ ਵਾਧੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ।
ICRA ਦੀ ਮੁੱਖ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਦਿਤੀ ਨਾਇਰ ਮੁਤਾਬਕ ਜੁਲਾਈ ‘ਚ ਦਰ 4.6% ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕੁਝ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਇਹ 6% ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੇ ਮੌਨਸੂਨ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਹਾਲਾਤ ਹੋਰ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਏ। ਜੁਲਾਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ‘ਚ ਲਾਗੂ ਹੋਏ ਕਈ ਵਿੱਤੀ ਨਿਯਮਾਂ ‘ਚ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਅਸਰ ਵੀ ਹੁਣ ਆਮ ਬਜਟ ‘ਤੇ ਦਿਸਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਅਜੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਨੁਮਾਨ ਹਨ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ‘ਚ ਸੋਧੇ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮੌਨਸੂਨ ਦੀ ਅਗਲੀ ਚਾਲ ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਹੀ ਤੈਅ ਕਰਨਗੇ ਕਿ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਰਾਹਤ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ:
- ਅਗਸਤ ‘ਚ RBI ਦੀ ਅਗਲੀ ਮੁਦਰਾ ਨੀਤੀ ਬੈਠਕ
- ਮੌਨਸੂਨ ਦੀ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ
- ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ‘ਚ ਤਣਾਅ ਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ
- ਜੁਲਾਈ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅੰਕੜੇ, ਜੋ ਅਗਸਤ ‘ਚ ਆਉਣਗੇ
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਸਵਾਲ: ਕੀ India Retail Inflation ਹੋਰ ਵਧੇਗੀ?
ਜਵਾਬ: ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੁਲਾਈ ‘ਚ ਦਰ 4.5-4.6% ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਮੌਨਸੂਨ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਹਾਲਾਤ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ।
ਸਵਾਲ: ਕੀ RBI ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਾਏਗਾ?
ਜਵਾਬ: ਅਗਸਤ ‘ਚ ਦਰਾਂ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਧ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ‘ਚ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਸਵਾਲ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਕਿਸ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ?
ਜਵਾਬ: ਮੱਧਵਰਗੀ ਤੇ ਗ਼ਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ‘ਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਰਚੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਭੋਜਨ ਤੇ ਯਾਤਰਾ ‘ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, India Retail Inflation ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨੇ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹੇ ਭਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਤੇ RBI ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਹਾਲਾਤ ‘ਤੇ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।
By Kulbir Singh Bajwa, PunjabiTime editor.
