ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ 15 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੁਲਾਈ 2026 ਦੌਰਾਨ NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ 33.5 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ। ਜੁਲਾਈ 2025 ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 1 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ। RBI ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪੂੰਜੀ ਖਾਤਾ 27.7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਸਰਪਲੱਸ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ, ਜਦਕਿ ਕੁੱਲ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ 20.8 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਸਰਪਲੱਸ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਇੱਥੇ 33.5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਅੰਕੜਾ NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਅਰਥਾਤ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਆਈ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਗਈ ਰਕਮ ਦੇ ਫਰਕ ਨੂੰ। ਇਹ ਨਾ ਤਾਂ NRI ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਕੁੱਲ ਬਕਾਇਆ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ੋਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰੈਮਿਟੈਂਸਾਂ ਦਾ ਅੰਕੜਾ ਹੈ।
ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਵੀ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ
RBI ਮੁਤਾਬਕ ਅਪ੍ਰੈਲ-ਜੁਲਾਈ 2026 ਦੌਰਾਨ NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦਾ ਕੁੱਲ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ 36.2 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੇ 4.7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪੂੰਜੀ ਦਾ ਕੁੱਲ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ 18.4 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ। NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ 33.5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪੂੰਜੀ ਦਾ ਕੁੱਲ ਅੰਕ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰਿਹਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਹੋਰ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਨੇ ਕੁੱਲ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ PunjabiTime ਨੇ RBI ਦੀ ਖਾਸ ਡਾਲਰ ਸਵੈਪ ਸਹੂਲਤ ਹੇਠ FCNR(B) ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਦੇ ਵਾਧੇ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਨਵੇਂ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਅੰਕੜੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਜੁਲਾਈ ਮਹੀਨੇ ਦੀਆਂ NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਬਾਹਰੀ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਚਾਲੂ ਖਾਤੇ ਦਾ ਘਾਟਾ ਫਿਰ ਵੀ ਵਧਿਆ
ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵੱਡਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਚਾਲੂ ਖਾਤਾ 7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਘਾਟੇ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜੋ ਜੁਲਾਈ 2025 ਦੇ 3.2 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਘਾਟੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਮਾਲ ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ 31.7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ, ਜਦਕਿ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰਪਲੱਸ 17.6 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ 13.2 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਹੇ।
NRI ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਡਾਟੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ ਵੱਸਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮਾਂ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਵਾਹ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਰਿਹਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ RBI ਦੀ ਇਹ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਿਸੇ ਨਵੀਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜਮ੍ਹਾਂ ਦਰ, ਟੈਕਸ ਛੂਟ ਜਾਂ NRI ਖਾਤਾ ਨਿਯਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ; ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਤਸਵੀਰ ਹੈ।
