Air India pilot marijuana ਟੈਸਟ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਆਉਣ ਮਗਰੋਂ ਫੂਕੇਟ-ਦਿੱਲੀ ਫਲਾਈਟ AI2379 ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਇਲਟ ਰੋਸਟਰ ਤੋਂ ਹਟਾਏ, AAIB ਵੱਲੋਂ 300 ਫੁੱਟ ਡਿੱਗਣ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ।
ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਫੂਕੇਟ-ਦਿੱਲੀ ਫਲਾਈਟ AI2379 ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ ਪਾਇਲਟ ਦਾ ਦੂਜਾ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀਕਰਨ ਵਾਲਾ ਲੈਬ ਟੈਸਟ ਮਾਰਿਜੁਆਨਾ ਲਈ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਤੀਜਾ 11 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ, ਜਦੋਂ 4 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਲਗਭਗ 300 ਫੁੱਟ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਇਲਟ ਜਾਂਚ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਡਾਣ ਰੋਸਟਰ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ DGCA ਤੇ AAIB ਦੋਵੇਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
4 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ
ਏਅਰਬੱਸ A320 (VT-EXO) 137 ਯਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਅੱਠ ਚਾਲਕ ਦਲ ਮੈਂਬਰਾਂ ਸਮੇਤ ਥਾਈਲੈਂਡ ਦੇ ਫੂਕੇਟ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਰੂਜ਼ ਦੌਰਾਨ ਅਚਾਨਕ ਉਚਾਈ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 300 ਫੁੱਟ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ। ਆਊਟਲੁੱਕ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ 20 ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਕੈਬਿਨ ਕਰੂ ਮੈਂਬਰ, ਯਾਨੀ ਕੁੱਲ 24 ਵਿਅਕਤੀ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ। ਜਹਾਜ਼ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਹੋ ਕੇ ਦਿੱਲੀ ਏਅਰਪੋਰਟ ‘ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਤਰਿਆ।
ਘਟਨਾ ਦੌਰਾਨ ਕੋ-ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੈਂਡ ਕਰਵਾਇਆ। ਲੈਂਡਿੰਗ ਮਗਰੋਂ ਦੋਵਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸਾਈਕੋਐਕਟਿਵ ਸਬਸਟਾਂਸ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕਮਾਂਡਰ ਪਾਇਲਟ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਤੀਜਾ ‘ਨਾਨ-ਨੈਗੇਟਿਵ’ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਦਾ ਸੈਂਪਲ ਪੁਸ਼ਟੀਕਰਨ ਲਈ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ।
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੈਬਿਨ ਕਰੂ ਨੇ ਕਮਾਂਡਰ ਪਾਇਲਟ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਬਾਰੇ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਕੋਲ ਰਸਮੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਸੀ। ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨਾ ਤਾਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਖੰਡਨ। ਕੋ-ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਉਡਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦੁਰਲੱਭ ਤਕਨੀਕੀ ਖ਼ਰਾਬੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚਕਰਤਾ ਪਾਇਲਟ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
Air India pilot marijuana ਟੈਸਟ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ
ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪੁਸ਼ਟੀਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲੈਬ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮਾਂਡਰ ਪਾਇਲਟ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਮਾਰਿਜੁਆਨਾ ਲਈ ‘ਨਾਨ-ਨੈਗੇਟਿਵ’ ਯਾਨੀ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਆਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਟਿੱਪਣੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਜਾਂਚ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੱਕ ਦੋਵੇਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਟੈਸਟ ਨਤੀਜਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਕੋਈ ਅੰਤਿਮ ਦੋਸ਼-ਫ਼ੈਸਲਾ।
AAIB ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ CEO ਦੀ ਤਲਬੀ
ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਐਕਸੀਡੈਂਟ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਬਿਊਰੋ (AAIB) ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ‘ਗੰਭੀਰ ਘਟਨਾ’ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕਰਕੇ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਏਜੰਸੀ BEA ਅਤੇ ਏਅਰਬੱਸ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਵੀ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਹਨ। ਬਿਜ਼ਨਸ ਸਟੈਂਡਰਡ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸੀਈਓ ਕੈਂਪਬੈਲ ਵਿਲਸਨ ਨੂੰ 11 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਤਲਬ ਕਰਕੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਗਈ।
ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਸੁਤੰਤਰ ਅਤੇ ਸਬੂਤ-ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਕੱਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਘਟਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਾਰੇ ਸਿੱਟਾ ਨਾ ਕੱਢਿਆ ਜਾਵੇ। AAIB ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਧੂਰੀ ਜਾਂ ਗੈਰ-ਪੁਸ਼ਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਸਿੱਟੇ ਨਾ ਕੱਢਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਰਿਕਾਰਡ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਵੇਰਵੇ ਗੁਪਤ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ।
DGCA ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ ਅੱਗੇ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ
DGCA ਨਿਯਮਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਪਾਏ ਜਾਣ ‘ਤੇ ਪਾਇਲਟ ਨੂੰ ਗਰਾਊਂਡ ਕਰਕੇ ਡੀ-ਅਡਿਕਸ਼ਨ ਪੁਨਰਵਾਸ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਮੀਖਿਆ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਿੱਧਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਆਉਣ ‘ਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਮੁਅੱਤਲੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ‘ਤੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਰੱਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਸਰਗਰਮ ਡਿਊਟੀ ਦੌਰਾਨ ਨਸ਼ੇ ਦੇ ਅਸਰ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪਾਇਲਟ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਾਰਵਾਈ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ DGCA ਮੌਜੂਦਾ ਸਾਈਕੋਐਕਟਿਵ ਟੈਸਟਿੰਗ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ‘ਤੇ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ-ਲੰਡਨ ਗੈਟਵਿਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਮਗਰੋਂ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਾਖ਼ ‘ਤੇ ਨਵਾਂ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੰਡੀਗੋ ਦੀ ਉਡਾਣ ਵੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮੋੜੀ ਗਈ ਸੀ।