Meta Description: India Passport Fee Hike 1 ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਲਾਗੂ; ਨਵੇਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਲਈ ₹2,500 ਅਤੇ ਤਤਕਾਲ ₹6,000 ਤੱਕ, ਜਾਣੋ ਪੂਰੀ ਨਵੀਂ ਦਰ ਸੂਚੀ।
ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਖ਼ਬਰ ਵਿੱਚ, India Passport Fee Hike ਹੁਣ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ (MEA) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਪਾਸਪੋਰਟ (ਸੋਧ) ਨਿਯਮ, 1980 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਇਹ ਵਾਧਾ ਕਰੀਬ 14 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ NRI ਪਰਿਵਾਰਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਖਾਸ ਅਹਿਮੀਅਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਾਧਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇੱਕ ਯਾਤਰਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ, ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ।
ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਜਾਣਕਾਰੀ
| ਵੇਰਵਾ | ਜਾਣਕਾਰੀ |
|---|---|
| ਕੀ ਹੋਇਆ? | ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਸਪੋਰਟ ਫ਼ੀਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ |
| ਕਦੋਂ ਲਾਗੂ? | 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ |
| ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ? | ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ (MEA), ਪਾਸਪੋਰਟ (ਸੋਧ) ਨਿਯਮ 2026 |
| ਨਵਾਂ ਆਮ ਰੇਟ | 36-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਨਵਾਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ₹2,500 |
| ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਅਸਰ | NRI, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਖਰਚਾ |
| ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ | ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਜਾਰੀ; 1 ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅਮਲ |
ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ
- ਨਵੀਆਂ ਫ਼ੀਸਾਂ 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
- ਆਮ ਅਤੇ ਤਤਕਾਲ, ਦੋਵੇਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
- ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਏ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੋਬਾਰਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ।
- 8 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ 60 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ 10% ਛੋਟ ਮਿਲੇਗੀ।
- ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ “ਪਾਸਪੋਰਟ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ” ਵਾਲੇ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਆਇਆ।
ਕੀ ਹੋਇਆ?
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ 20 ਜੂਨ ਦੀ ਇੱਕ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਫ਼ੀਸ ਢਾਂਚਾ ਬਦਲਿਆ, ਜੋ 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 36-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਆਮ ਪਾਸਪੋਰਟ ਹੁਣ ₹1,500 ਦੀ ਥਾਂ ₹2,500 ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਦਕਿ ਤਤਕਾਲ ਅਰਜ਼ੀ ₹3,500 ਦੀ ਥਾਂ ₹5,000 ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 60-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਆਮ ਫ਼ੀਸ ₹2,000 ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ₹3,500 ਅਤੇ ਤਤਕਾਲ ₹4,000 ਤੋਂ ₹6,000 ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਉਸ ਵਿਵਾਦ ਦੌਰਾਨ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਸਪੋਰਟ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਯਾਤਰਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ।
ਨਵੀਆਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਫ਼ੀਸਾਂ ਕੀ ਹਨ?
- 36-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਆਮ ਬਾਲਗ ਪਾਸਪੋਰਟ: ₹1,500 ਤੋਂ ₹2,500; ਤਤਕਾਲ ₹3,500 ਤੋਂ ₹5,000।
- 60-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਆਮ ਪਾਸਪੋਰਟ: ₹2,000 ਤੋਂ ₹3,500; ਤਤਕਾਲ ₹4,000 ਤੋਂ ₹6,000।
- ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਆਮ ਫ਼ੀਸ: ₹1,000 ਤੋਂ ₹1,750; ਤਤਕਾਲ ₹3,000 ਤੋਂ ₹4,250।
- ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਖ਼ਰਾਬ 36-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਪਾਸਪੋਰਟ: ₹5,000 ਆਮ / ₹7,500 ਤਤਕਾਲ।
- 8 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚੇ ਅਤੇ 60 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਉੱਤੇ 10% ਛੋਟ।
ਪਿੱਛੋਕੜ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਫ਼ੀਸ ਵਾਧਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ-ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਹੋਏ ਬਿਆਨ ਉੱਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇੱਕ ਯਾਤਰਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਕੱਲਾ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਹੁਣ ਫ਼ੀਸ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਇਹ ਚਰਚਾ ਫਿਰ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ NRI ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਇਸਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ?
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ, ਕੰਮ, ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਸਪੋਰਟ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਜੀਆਂ ਦੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਬਣਾਉਣੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਖਰਚਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਹੈ ਕਿ ਪਾਸਪੋਰਟ ਨਵਿਆਉਣ ਜਾਂ ਰੀਨਿਊ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਣਾ ਲੈਣ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਫ਼ੀਸ ਸਥਾਨਕ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ NRI ਪਾਠਕ ਅਰਜ਼ੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਤੋਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰ ਲੈਣ। ਤਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਫ਼ੀਸ ਲਈ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
India Passport Fee Hike ਕਦੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ?
ਨਵੀਆਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਫ਼ੀਸਾਂ 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਦਰਾਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਤਤਕਾਲ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ?
ਹਾਂ। 36-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲੇ ਤਤਕਾਲ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ₹3,500 ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ₹5,000 ਅਤੇ 60-ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਾਲੇ ਲਈ ₹6,000 ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਕੀ ਕੋਈ ਛੋਟ ਵੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, 8 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ 60 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਉੱਤੇ 10% ਦੀ ਛੋਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੱਖਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਅਸਰ ਪਾਵੇਗਾ ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਨਵੇਂ ਜਾਂ ਨਵਿਆਇਆ ਪਾਸਪੋਰਟ ਬਣਵਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਸਮੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇਣਾ ਸਮਝਦਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
By Kulbir Singh Bajwa, PunjabiTime editor.