IRGC strikes Kuwait Bahrain — 28 ਜੂਨ 2026 ਦੀ ਸਵੇਰੇ IRGC ਨੇ ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜੀ ਅੱਡਿਆਂ ਉੱਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ-ਡਰੋਨ ਦਾਗ਼ੇ; ਵਰਸਾਈ MOU ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ।
28 ਜੂਨ 2026 ਦੀ ਸਵੇਰੇ 2-3 ਵਜੇ ਖਾੜੀ ਦੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਡਰੋਨਾਂ ਦਾ ਸੰਘਤਾ ਟੁਟਿਆ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰਿਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ (IRGC) ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਕੁਵੈਤ ਦੇ ਅਲੀ ਅਲ-ਸਾਲਮ ਏਅਰ ਬੇਸ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿਖੇ ਅਮਰੀਕੀ ਪੰਜਵੀਂ ਜਲ-ਸੈਨਾ ਅੱਡੇ (Fifth Fleet) ਉੱਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੇ ਡਰੋਨ ਦਾਗ਼ੇ। ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ 27 ਜੂਨ ਨੂੰ ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ-ਡਰੋਨ ਭੰਡਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਕੀਤੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਸੀ, ਜੋ ਹਾਰਮੁਜ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰ ਉੱਤੇ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
IRGC ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਅੱਠ ਅਹਿਮ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤਬਾਹ ਕੀਤੀਆਂ — ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਸੁਤੰਤਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਦੀਆਂ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੇ ਕਈ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਰੋਕੀਆਂ ਪਰ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਏ। ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਦਸਣ ਤੋਂ ਟਾਲਾ ਵੱਟਿਆ।
| ਵੇਰਵਾ | ਜਾਣਕਾਰੀ |
|---|---|
| ਹਮਲਾ ਕਦੋਂ | 28 ਜੂਨ 2026, ਸਵੇਰੇ 2-3 ਵਜੇ |
| IRGC ਨਿਸ਼ਾਨੇ | ਕੁਵੈਤ (Ali Al-Salem) ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ (Fifth Fleet) |
| ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਰਵਾਈ (27 ਜੂਨ) | ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ-ਡਰੋਨ ਭੰਡਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ |
| IRGC ਦਾ ਦਾਅਵਾ | ਅੱਠ ਅਹਿਮ ਫ਼ੌਜੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤਬਾਹ (ਪੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ) |
| ਵਰਸਾਈ MOU ਅਸਰ | ਸਮਝੌਤਾ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ; IRGC ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ |
| ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ | 90 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ |
| ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਅਸਰ | ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਿਪਚਾੁ ਸਵਾਲ |
- IRGC ਨੇ ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜ ਦੀਆਂ ਅੱਠ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ — ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੁਤੰਤਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
- ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ CENTCOM ਰਾਹੀਂ ਉਸਨੇ 27 ਜੂਨ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਵਾਜਾਈ ਉੱਤੇ ਈਰਾਨੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਕਿਹਾ।
- IRGC ਨੇ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਹਮਲੇ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
- ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ Maritime Trade Operations ਨੇ 27 ਜੂਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਾਰਮੁਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੈਂਕਰ ਦੇ ਬ੍ਰਿੱਜ ਉੱਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਵੱਜੀ।
28 ਜੂਨ ਦਾ ਹਮਲਾ — ਸਵੇਰੇ ਦਾ ਕੋਹਰਾਮ
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ 27 ਜੂਨ ਨੂੰ ਹਾਰਮੁਜ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰ M/V Ever Lovely ਉੱਤੇ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ-ਡਰੋਨ ਭੰਡਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ MOU ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਿਹਾ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ 28 ਜੂਨ ਦੀ ਸਵੇਰੇ IRGC ਨੇ ਅਲੀ ਅਲ-ਸਾਲਮ ਏਅਰ ਬੇਸ, ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਪੋਰਟ ਸਾਲਮਾਨ ਨੇਵਲ ਬੇਸ, ਬਹਿਰੀਨ ਉੱਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਡਰੋਨ ਦਾਗ਼ੇ।
IRGC ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਅੱਠ ਅਹਿਮ ਫ਼ੌਜੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤਬਾਹ ਕੀਤੀਆਂ। ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਦੀਆਂ ਏਅਰ ਡਿਫ਼ੈਂਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਐਕਟੀਵੇਟ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਰੋਕੀਆਂ ਗਈਆਂ ਪਰ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਅਣਜਾਣ ਹੈ।
ਵਰਸਾਈ MOU ਉੱਤੇ ਅਸਰ — ਸਮਝੌਤਾ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ
IRGC ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਤਾਂ 17 ਜੂਨ 2026 ਦੇ ਵਰਸਾਈ MOU ਤਹਿਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਦੇ ਹਮਲੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਵਾਜਾਈ ਉੱਤੇ ਈਰਾਨੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਵਰਸਾਈ ਸਮਝੌਤਾ ਅਜੇ ਟੁੱਟਿਆ ਨਹੀਂ। G7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸੰਜਮ ਵਰਤਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਚੋਲੇ ਦੇਸ਼ ਗੱਲਬਾਤ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ।
ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰ — ਲੱਖਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ
ਕੁਵੈਤ ਵਿੱਚ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ 3 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਵਰਗਵਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸਥਿਤੀ ਉੱਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਿਦਾਇਤਾਂ ਮੰਨਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ — ਜੰਗ ਜਾਂ ਗੱਲਬਾਤ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੰਗ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ। ਵਰਸਾਈ MOU ਅਜੇ ਟੁੱਟਿਆ ਨਹੀਂ। ਵਿਚੋਲੇ ਦੇਸ਼ ਗੱਲਬਾਤ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਅਗਲੇ 48 ਘੰਟੇ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹੋਣਗੇ।
- ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼: ਕਤਰ, ਓਮਾਨ ਅਤੇ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਗੱਲਬਾਤ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ।
- ਹਾਰਮੁਜ਼ ਤੇਲ: ਜੇ ਚੋਜ਼ਾ ਜਾਰੀ ਰਹਿਆ ਤਾਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹੋਰ ਵਧਣਗੀਆਂ, ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਸਰ।
- ਭਾਰਤੀ ਕੂਟਨੀਤੀ: ਭਾਰਤ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
- ਅਗਲਾ ਉੱਥਲਾ: ਅਗਾਂਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਹੀ ਤੈਅ ਕਰੇਗੀ ਕਿ ਵਰਸਾਈ MOU ਜਿੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਸਾਵਧਾਨੀ: IRGC ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਸੁਤੰਤਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਪੜੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ {IRGC strikes Kuwait Bahrain}
ਸਵਾਲ: IRGC ਕੀ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਈਰਾਨ ਦੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰਿਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ — ਈਰਾਨੀ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਿਆਂ ਅੱਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਹੁਦੇ ਚੁਤ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਅਧੀਨ ਏਲੀਟ ਫ਼ੌਜ।
ਸਵਾਲ: ਅਲੀ ਅਲ-ਸਾਲਮ ਬੇਸ ਕਿਥੇ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਕੁਵੈਤ ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਵਾਈ ਫ਼ੌਜੀ ਅੱਡਾ ਜੋ ਖਾੜੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਉਪਕਰਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਭਾਰਤੀ ਦੂਤਾਵਾਸਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹੋ, MADAD ਪੋਰਟਲ ਉੱਤੇ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰੋ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਿਦਾਇਤਾਂ ਮੰਨੋ।
28 ਜੂਨ 2026 ਦੇ ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਇਹ ਹਮਲੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਰਸਾਈ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਧਾਗੇ ਕਿੰਨੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹਨ। ਜੰਗ ਖ਼ਬਰਾਂ ਲਈ PunjabiTime War ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਜਾਓ।
By Kulbir Singh Bajwa, PunjabiTime editor.