Indian Diaspora Violence Data ਬਾਰੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ MEA ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ 2021 ਤੋਂ 2025 ਦੌਰਾਨ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ 36, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 33 ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ 16 ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਜ ਹੋਈਆਂ।
ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭੇਦਭਾਵ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਸਲਿਆਂ ’ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ। 23 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਮੁਤਾਬਕ 2021 ਤੋਂ 2025 ਤੱਕ ਕੈਨੇਡਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਹੀ। ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ 36 ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰਿਹਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 33 ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ 16 ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ Unstarred Question No. 558 ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਸਵਾਲ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਹਮਲਿਆਂ, hate crime, discrimination ਅਤੇ violence ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਗਈ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟੇਬਲ “reported incidents” ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅੰਕ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਰੀ ਅਪਰਾਧ ਦਰ ਜਾਂ ਹਰ ਭਾਰਤੀ ਲਈ ਨਿੱਜੀ ਜੋਖਮ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਹਨ।
Indian Diaspora Violence Data ਵਿੱਚ ਸਾਲ-ਵਾਰ ਤਸਵੀਰ
ਸਰਕਾਰੀ Annexure A ਮੁਤਾਬਕ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ 2021 ਵਿੱਚ 4, 2022 ਵਿੱਚ 7, 2023 ਵਿੱਚ 10, 2024 ਵਿੱਚ 9 ਅਤੇ 2025 ਵਿੱਚ 6 ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਜ ਹੋਈਆਂ। ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕੁੱਲ 36 ਬਣਦਾ ਹੈ। ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਲਾਨਾ ਗਿਣਤੀ 2023 ਵਿੱਚ 10 ਰਹੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2024 ਅਤੇ 2025 ਵਿੱਚ ਅੰਕ ਘਟੇ।
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਤਸਵੀਰ ਕੁਝ ਵੱਖਰੀ ਰਹੀ। 2021 ਵਿੱਚ ਇੱਕ, 2022 ਵਿੱਚ 6, 2023 ਵਿੱਚ ਇੱਕ, 2024 ਵਿੱਚ 11 ਅਤੇ 2025 ਵਿੱਚ 14 ਘਟਨਾਵਾਂ ਰਿਪੋਰਟ ਹੋਈਆਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕੁੱਲ 33 ਰਿਹਾ, ਪਰ 2025 ਦੀ 14 ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਾਲੀ ਗਿਣਤੀ ਇਸ ਤਿੰਨ-ਦੇਸ਼ੀ ਟੇਬਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅੰਕ ਸੀ।
ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ 2021 ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, 2022 ਵਿੱਚ ਇੱਕ, 2023 ਵਿੱਚ 9, 2024 ਵਿੱਚ 4 ਅਤੇ 2025 ਵਿੱਚ 2 ਮਾਮਲੇ ਰਿਪੋਰਟ ਹੋਏ। ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕੁੱਲ 16 ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਕ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਝਾਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਥਿਤੀ ਮੰਨਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੀ ਕਦਮ ਦੱਸੇ
ਵਿਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ Kirti Vardhan Singh ਨੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਉੱਚ ਤਰਜੀਹ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨ ਜਾਂ ਕੌਂਸਲੇਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਬੰਧਤ ਸਥਾਨਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਮਲਾ ਉਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸਥਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ outreach programmes, orientation sessions ਅਤੇ universities ਅਤੇ Indian Students Associations ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੰਧਤ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਰਜਿਸਟਰ ਹੋਣ, ਸਥਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਉਪਲਬਧ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਜਵਾਬ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ’ਤੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਡਾਟੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ThePrint ਨੇ ਵੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ 36, ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 33 ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਦੇ 16 ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਰ ਤਾਜ਼ਾ ਖ਼ਬਰਾਂ ਲਈ PunjabiTime ਦਾ NRI ਖ਼ਬਰਾਂ ਭਾਗ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇ
ਇਸ ਟੇਬਲ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਮਾਮਲੇ “reported incidents” ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਹਰ ਘਟਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ, ਗੰਭੀਰਤਾ ਜਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਤੀਜਾ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਸੀ। ਸਵਾਲ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਹਮਲੇ, hate crimes, discrimination ਅਤੇ violence ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਇਕੱਠਿਆਂ ਪੁੱਛੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਅੰਕ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ homicide, assault ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਅਪਰਾਧ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਕੱਚੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ 36 ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਅੰਕ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋਖਮ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ। ਸਹੀ ਤੁਲਨਾ ਲਈ ਆਬਾਦੀ, ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਅਪਰਾਧ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਰਗੇ ਕਾਰਕ ਵੀ ਲੋੜੀਂਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ per-capita ਦਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
NRI ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਕੀ ਮਹੱਤਵ
ਕੈਨੇਡਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਭਾਰਤੀ ਪਰਵਾਸੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜੇ NRI ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਸਿੱਧੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਘਬਰਾਹਟ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਾਵਧਾਨੀ, ਸਥਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣਾ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਫਿਲਹਾਲ ਪੱਕੀ ਤਸਵੀਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 2021-25 ਦੀ ਇਸ ਤਿੰਨ-ਦੇਸ਼ੀ ਸਰਕਾਰੀ ਟੇਬਲ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 36 ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਮਰੀਕਾ 33 ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਯੂਕੇ 16 ਨਾਲ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਰਿਹਾ। ਅੱਗੇ ਜੇ MEA ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਜਾਂ 2026 ਲਈ ਅਪਡੇਟਡ ਅੰਕੜੇ ਜਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਤਸਵੀਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।