ਟਰੰਪ ਨੇ 3 ਅਗਸਤ ਤੋਂ Iran US Talks ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਈਰਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਚਰਚਾ ਸਿਰਫ਼ ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਐਤਵਾਰ 2 ਅਗਸਤ 2026 ਨੂੰ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਤੋਂ ਪਰਤਦਿਆਂ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਵਨ ਉੱਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: “ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਜੋ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਭਲਕੇ ਦੁਪਹਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾ ਥਾਂ ਦੱਸੀ, ਨਾ ਭਾਗ ਲੈਣ ਵਾਲੇ।
ਸੋਮਵਾਰ 3 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਇਸਮਾਈਲ ਬਗ਼ਾਈ ਨੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਉਲਟ ਗੱਲ ਕਹੀ: “ਇਸ ਵੇਲੇ ਸਾਡੀ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲ ਕੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਗੱਲਬਾਤ ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਧੁਰਾ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਆਵਾਜਾਈ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਹਾ: “ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਕਿਸੇ ਵਫ਼ਦ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਾਂਗੇ ਅਤੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮਹਿਮਾਨ ਬਣਾਂਗੇ।”
Iran US Talks ਬਾਰੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ
ਦੋ ਸਰਕਾਰਾਂ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਬਾਰੇ ਦੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹੀ ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਦੀ 3 ਅਗਸਤ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰਤ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕਿ ਬੁਲਾਰਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਿੱਧੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਾਂ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ — ਯਾਨੀ ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਅਸਿੱਧੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਬਚੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਮਲਾ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਕਿਸ ਨੇ — ਦੋ ਦਿਨ, ਦੋ ਜਵਾਬ
ਟਰੰਪ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਉਂਤਿਆ ਹਮਲਾ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਉੱਤੇ ਰੋਕਿਆ: “ਜਦੋਂ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ… ਉਹ ਇਸ ਲਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਹੋਰਮੁਜ਼ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਰਮਾਣੂ ਉੱਤੇ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਵੇਗਾ।”
ਪਰ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਹੈ। 2 ਅਗਸਤ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਯੂਏਈ ਤੇ ਕਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਮਲਾ ਟਾਲਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਿਰਫ਼ “ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਧਿਰਾਂ” — ਕਤਰ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੇ ਯੂਏਈ — ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਆ। ਉਸੇ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਹਮਲਾ “ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਮਲਾ” ਹੁੰਦਾ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
ਓਮਾਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵੱਖਰੀ ਹੈ
ਈਰਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਅੱਬਾਸ ਅਰਾਗਚੀ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਏਜੰਸੀ ਇਰਨਾ ਰਾਹੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਬਾਰੇ ਤੇਹਰਾਨ-ਓਮਾਨ ਗੱਲਬਾਤ “ਆਖ਼ਰੀ ਪੜਾਵਾਂ” ਵਿੱਚ ਹੈ। ਬਗ਼ਾਈ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਨਵੇਂ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਾਰੇ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ “ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਜਾਂ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਬੰਧ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਵੱਖਰੀ ਚਰਚਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲ “ਪਿਛਲੇ ਸੱਤ-ਅੱਠ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ” ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੀ ਅਰਾਗਚੀ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਿੰਸ ਫ਼ੈਸਲ ਬਿਨ ਫ਼ਰਹਾਨ ਅਲ ਸਾਊਦ ਨਾਲ ਫ਼ੋਨ ਉੱਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਫ਼ੌਜ ਮੁਖੀ ਆਸਿਮ ਮੁਨੀਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ; ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਇਸ ਨੂੰ “ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ” ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।
ਦੋਹਾ ਤੋਂ ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੇ ਬੇਨਾਮ ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਤਰ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਤੇਹਰਾਨ ਨੂੰ ਵਿਚੋਲੇ ਭੇਜੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ — ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਇੱਕੋ ਅਦਾਰੇ ਦੇ ਸੂਤਰਾਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਖ਼ਲ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜੰਗ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ
ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਈਰਾਨ ਉੱਤੇ ਜੰਗ 28 ਫ਼ਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। ਮਾਰਚ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਨੇ ਖਾੜੀ ਅਮਲੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, 17 ਜੂਨ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਪੱਤਰ ਸਹੀਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਖਾੜੀ ਮੁੜ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਈਰਾਨੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਦੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
30 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨੇਟ ਨੇ ਜੰਗੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਮਤਾ 49-50 ਨਾਲ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਪੀਟ ਹੈਗਸੈਥ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਐਕਸ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਪੈਂਟਾਗਨ “ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾ ਵੇਖੇ ਗਏ ਪੱਧਰਾਂ” ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ “ਲੌਕਡ ਐਂਡ ਲੋਡਿਡ” ਹੈ।
ਹਮਲਾ ਟਲਣ ਮਗਰੋਂ ਤੇਲ ਸਸਤਾ ਹੋਇਆ। ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਐਤਵਾਰ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ਬ੍ਰੈਂਟ 4.08 ਡਾਲਰ (4.64 ਫ਼ੀਸਦੀ) ਡਿੱਗ ਕੇ 83.85 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਅਤੇ ਡਬਲਯੂਟੀਆਈ 4.01 ਡਾਲਰ (4.74 ਫ਼ੀਸਦੀ) ਡਿੱਗ ਕੇ 80.66 ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ
ਜੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੇਲ ਤੇ ਐੱਲਐੱਨਜੀ ਦਾ ਲਗਭਗ ਪੰਜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਸੀ। ਖ਼ਬਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਪਏ ਦੇਸ਼ਾਂ — ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਯੂਏਈ, ਕਤਰ ਤੇ ਓਮਾਨ — ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੇਜੀ ਰਕਮ ਸੂਬੇ ਦੇ ਕਈ ਘਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਖਾੜੀ ਬੰਦ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਜਹਾਜ਼ਰਾਨੀ, ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਕੰਮ-ਧੰਦੇ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ, ਤਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬ੍ਰੈਂਟ ਦਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਡਾਲਰ ਹਿੱਲਣਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦਰਾਮਦ ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਮਲੇ ਰੁਕਣ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਦੌਰ PunjabiTime ਦੀ 26 ਜੁਲਾਈ ਦੀ ਹਮਲੇ ਰੁਕਣ ਵਾਲੀ ਖ਼ਬਰ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ।
ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਜੇ ਪੱਕੀਆਂ ਨਹੀਂ
ਤਿੰਨ ਗੱਲਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ: ਬੈਠਕ ਹੋਈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ; ਜੇ ਹੋਈ ਤਾਂ ਕਿੱਥੇ ਤੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ; ਅਤੇ ਵਿਚੋਲੇ ਤੇਹਰਾਨ ਪੁੱਜੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਟਰੰਪ ਦਾ ਬਿਆਨ ਦਾਅਵਾ ਹੈ, ਪੁਸ਼ਟ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ।