Lucknow Cyber Fraud ਮਾਮਲੇ ‘ਚ 119 ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ, ₹200 ਕਰੋੜ ਦੀ ਠੱਗੀ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ; ਪੂਰੀ ਤੇ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹੋ।
ਲਖਨਊ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਫ਼ਰਜ਼ੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ‘ਤੇ ਛਾਪਾ ਮਾਰ ਕੇ Lucknow Cyber Fraud ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ 119 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਗਿਰੋਹ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ 200 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਠੱਗੀ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।
ਸਾਇਬਰ ਸੈੱਲ ਤੇ ਸਾਇਬਰ ਥਾਣੇ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਟੀਮ ਨੇ ਸੂਹ ਮਿਲਣ ‘ਤੇ ਲਖਨਊ ਦੇ ਗੋਮਤੀ ਨਗਰ ਸਥਿਤ ਸਮਿਟ ਬਿਲਡਿੰਗ ਦੀ 11ਵੀਂ ਮੰਜ਼ਿਲ ‘ਤੇ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ, ਜਿੱਥੇ “ਸੋਲਾਰਿਸ ਸਲਿਊਸ਼ਨ” ਨਾਂ ਹੇਠ ਇਹ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਜਾਣਕਾਰੀ
| ਵੇਰਵਾ | ਜਾਣਕਾਰੀ |
|---|---|
| ਕੀ ਹੋਇਆ? | ਫ਼ਰਜ਼ੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼, 119 ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ। |
| ਕਿੱਥੇ? | ਸਮਿਟ ਬਿਲਡਿੰਗ, ਗੋਮਤੀ ਨਗਰ, ਲਖਨਊ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼। |
| ਕਦੋਂ? | 1 ਜੁਲਾਈ 2026 ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਛਾਪਾ, ਸਾਰੇ 119 ਨੂੰ 2 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ। |
| ਕਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ? | ਲਖਨਊ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਸਾਇਬਰ ਸੈੱਲ, DCP ਕ੍ਰਾਇਮ ਅਨਿਲ ਕੁਮਾਰ ਯਾਦਵ। |
| ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਅਸਰ | ਸਾਇਬਰ ਠੱਗੀ ਗਿਰੋਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ, ਨੌਕਰੀ ਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਚਿਤਾਵਨੀ। |
| ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ | ਜਬਤ ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੀ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ, ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਬਾਕੀ। |
ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ
- ਗਿਰੋਹ “Dollar App” ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਐਮਾਜ਼ੋਨ, ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ, ਐਪਲ, ਪੇਪਾਲ ਤੇ ਨੈਟਫ਼ਲਿਕਸ ਦੇ ਕਸਟਮਰ ਕੇਅਰ ਵਾਂਗ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਠੱਗਦਾ ਸੀ।
- ਪੁਲਿਸ ਨੇ 100 ਲੈਪਟਾਪ, 178 ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ, VoIP ਕਾਲਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਤੇ ਫ਼ਰਜ਼ੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ।
- ਦਫ਼ਤਰ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਕਿਰਾਇਆ ਲਗਭਗ 3 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਸੀ ਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਭਰਤੀ 5 ਪੜਾਵਾਂ ਦੇ ਇੰਟਰਵੀਊ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।
- ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ 119 ਵਿੱਚੋਂ 40 ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਲਖਨਊ ਆਈਆਂ ਸਨ।
ਇਹ ਗਿਰੋਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ?
ਇਹ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਦਫ਼ਤਰ ਵਾਂਗ ਚੱਲਦਾ ਸੀ। ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਸ਼ਾਮ 7 ਵਜੇ ਤੋਂ ਰਾਤ 3 ਵਜੇ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਮਰੀਕੀ ਸਮੇਂ ਮੁਤਾਬਕ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋ ਸਕੇ। ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 25,000 ਰੁਪਏ ਮਹੀਨਾ ਤਨਖ਼ਾਹ ਮਿਲਦੀ ਸੀ ਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬਣ ਕੇ, ਫਿਰ FBI ਜਾਂ FTC ਵਰਗੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬਣ ਕੇ ਧਮਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਇਸਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ?
ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਗਿਰੋਹ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਸੰਗਠਿਤ ਸਾਇਬਰ ਠੱਗੀ ਦੇ ਅੱਡੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਇਬਰ ਠੱਗੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਧ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਸਦੀਕ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਾਠਕ ਅਜਿਹੀ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਨ?
- ਅਣਜਾਣ ਨੰਬਰਾਂ ਤੋਂ ਆਈਆਂ ਕਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਬੈਂਕ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਕੋਈ ਵੀ ਖੁਦ ਨੂੰ FBI, ਪੁਲਿਸ ਜਾਂ ਅਦਾਲਤੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੱਸ ਕੇ ਧਮਕਾਵੇ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ੱਕ ਕਰੋ।
- ਠੱਗੀ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ cybercrime.gov.in ਜਾਂ ਹੈਲਪਲਾਇਨ 1930 ‘ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰੋ।
- ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਰਜਿਸ਼ਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਥਿਤੀ ਜਾਂਚੋ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪੁਲਿਸ ਜਾਂਚ ਹਾਲੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ‘ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਗਿਰੋਹ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਬੈਠੇ ਮੁੱਖ ਸਰਗਣੇ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆਉਣੀ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਅੰਤਿਮ ਦੋਸ਼ ਅਦਾਲਤੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਤੈਅ ਹੋਣਗੇ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
Lucknow Cyber Fraud ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਹੋਏ?
ਕੁੱਲ 119 ਲੋਕ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 40 ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਗਿਰੋਹ ਕਿਸ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ?
ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ, ਵੱਡੀਆਂ ਟੈਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ‘ਤੇ ਧੋਖਾ ਦੇ ਕੇ।
ਆਮ ਲੋਕ ਅਜਿਹੀ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਅਣਜਾਣ ਕਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰੋ ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਂ ਬੈਂਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਨਾ ਕਰੋ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, Lucknow Cyber Fraud ਦਾ ਇਹ ਪਰਦਾਫ਼ਾਸ਼ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਗਠਿਤ ਸਾਇਬਰ ਠੱਗੀ ਗਿਰੋਹ ਕਿੰਨੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। PunjabiTime ਇਸ ਜਾਂਚ ਦੇ ਅਗਲੇ ਅਪਡੇਟ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੇਗਾ।
By Kulbir Singh Bajwa, PunjabiTime editor.